Może zainspiruje Cię odcinek o tym, jak przygotować się do rekrutacji?‍

‍

‍

Jaką książkę ostatnio przeczytaliście?

Aga Naplocha
Na sam początek powiedzcie, jaką książkę ostatnio przeczytaliście. Monika, zapraszam, podziel się pierwsza.

Monika Mosiężnik
No tutaj niestety żadną książką się, słuchajcie, nie podzielę, bo moje ostatnie tygodnie… tego chyba do książek zaliczać nie można. To głównie instrukcje składania mebli i jakieś dokumenty, bo zmieniam mieszkanie. Jestem w trakcie przeprowadzki, także tego czasu ostatnio nie było. Instrukcje składania mebli to były ostatnio jedyne rzeczy, które wertowałam i kartkowałam.

Aga Naplocha
To Bartek, dawaj.

Monika Mosiężnik
Polecam.

Bartek Walter
Ja nadrobię za Monikę, słuchajcie, bo ja czytam na bieżąco tak dwie, trzy książki i nawet sobie je tutaj wziąłem, żeby nie zapomnieć tych wszystkich tytułów. Co polecam bardzo mocno: Simone Pieranni, taki Włoch, siedział w Azji bardzo długo i napisał książkę „2100. Jak Azja tworzy naszą przyszłość”. Świetna pozycja, żeby zobaczyć ten kontrast pomiędzy tym, jak się hoduje mięso z komórek macierzystych, a slumsami dzielnicę dalej, na przykład. Więc super w ogóle tematyka. Kupiłem sobie też „Przeciążony mózg” Romie Mushtaq. Z Biedronki za 30 zł.

Aga Naplocha
O, proszę.

Bartek Walter
Ale bardzo aktualne, myślę, że w dzisiejszych czasach dla każdego lektura do polecenia. No i słuchajcie, nie mógłbym nie przeczytać też „Kursu na wzrost” Przemka Gacka. Oraz „Continuous Discovery Habits” Teresy Torres. Zawsze ze mną – to jest najbardziej popisana książka, jaką w życiu widziałem.

Aga Naplocha
Ciekawe, że ona się trzyma.

Bartek Walter
Książka produktowców, zawsze, jak Biblia.

Paulina Abramek
Wymieniłeś cztery książki, nadrobiłeś za naszą dwójkę.

Aga Naplocha
Totalnie, totalnie. Super, mega ciekawe. Podlinkujemy na pewno pod odcinkiem.

Bartek Walter
Jakby co, nie dostaję za to kasy. To są po prostu szczere rekomendacje.

Czym jest the:protocol?

Paulina Abramek
No dobrze, to powiedzcie nam, co to jest the:protocol i czym się tam zajmujecie.

Monika Mosiężnik
To tak, jeżeli chodzi o serwis the:protocol, jest to job board wyspecjalizowany dla branży IT. Powstał pięć lat temu w ramach Grupy Pracuj i nadal oferty pracy są naszym core'em, trzonem, kluczowym elementem. Ale myślę, że przez te pięć lat nasza rola się zmieniła i już wychodzimy poza ramy takiego klasycznego job boardu. Bo już nie interesuje nas tylko ten tradycyjny funnel: użytkownik wchodzi, wyszukuje ofertę i aplikuje. Coraz mocniej skupiamy się też na tym, co dzieje się z tym użytkownikiem w tych momentach, kiedy tej pracy aktywnie nie szuka. Więc myślę, że szufladkowanie the:protocol jako stricte job boardu jest już nieaktualne, bo ta szufladka zrobiła się dla nas trochę za wąska.

Aga Naplocha
To powiedzcie, czym wy się zajmujecie w the:protocol?

Monika Mosiężnik
Dobra, to jeżeli chodzi o mnie – jestem product managerką i odpowiadam za rozwój całego serwisu. Czyli w skrócie pilnuję tego, żebyśmy rozwiązywali odpowiednie problemy w odpowiednim czasie i dobrze sprawdzali, czy to, co aktualnie bierzemy na tapet, to jest rzecz warta rozwiązania, czy może po prostu fajny pomysł. To jest dużo pracy na styku użytkowników, danych, biznesu i technologii. Myślę, że przez to, że to jest cały serwis, to jest to mocno szeroka rola.

Bartek Walter
A ja jestem product designerem i słucham użytkowników. Słucham tego, co Monia do mnie mówi. I składam to wszystko. I później mówię innym osobom, co mają zrobić, żeby to działało w miarę sprawnie. To jest oczywiście w dużym uproszczeniu.

Monika Mosiężnik
Tak, myślałam, Bartek, że słuchasz jednym uchem, a drugim wypuszczasz.

Bartek Walter
Nie no… Chciałoby się czasami tak robić, ale niestety, stety, trzeba brać pod uwagę różne perspektywy, nawet w tak prostym – mogłoby się wydawać – procesie jak szukanie pracy. Bo jak się okazuje, każdy szuka tej roboty na swój sposób. I to jest w pewnym sensie zaskakujące, jak bardzo te procesy mogą się od siebie różnić, nawet w jakimś sprecyzowanym worku ról, jakie mamy w branży IT.

Kto jest użytkownikiem the:protocol?

Paulina Abramek
Jeszcze pogadamy trochę o tym, co, Monika, powiedziałaś – że wychodzicie poza taki klasyczny job board. Ale jakbyście jeszcze mogli powiedzieć, kto jest waszym takim klasycznym użytkownikiem? Do kogo kierujecie the:protocol?

Monika Mosiężnik
To tak, jeżeli chodzi o główny segment, na którym się koncentrujemy, to są doświadczeni specjaliści IT. Oczywiście nie chodzi o to, że zamykamy się na juniorów i oni nie mają wstępu na nasz serwis. Jak najbardziej też są mile widziani i też znajdą tutaj wartość i oferty pracy. Bardziej chodzi o podejście – dla kogo projektujemy poszczególne funkcje, gdzie mamy aspiracje. To jest wyżej założona poprzeczka, bo taka osoba, która ma już dużo doświadczenia, przeszła niejeden proces rekrutacyjny i niejedno na job boardzie widziała, ma dużo wyższe oczekiwania. Dużo ciężej sprawić, żeby rozwiązania na serwisie taką osobę faktycznie satysfakcjonowały.

Jak badać proces, który wszyscy znamy?

Aga Naplocha
To powiedzcie jeszcze, jak w ogóle wyglądał wasz proces tworzenia the:protocol na samym początku, taki proces badawczy. Bo można by było pomyśleć – tak jak zresztą, Bartek, powiedziałeś – szukanie pracy, nie? W sumie każdy z nas tam był i bardzo łatwo wejść w buty użytkownika i przyjąć swoją perspektywę za pewnik, a prawda pewnie leży gdzie indziej. Jestem ciekawa, jak wy do tego podeszliście, żeby nie przygnieść tego procesu własnymi insightami z własnego doświadczenia, tylko jednak posłuchać ludu i głosu z zewnątrz.

Bartek Walter
Myślę, że tutaj możemy opowiadać historię o Teresie Torres, o Cagnie, o całej tej Biblii, którą powinniśmy się przynajmniej kierować. Myślę, że świadome projektowanie czegoś – czy to jest filiżanka do kawy, czy produkt elektroniczny – powinno się opierać na tym, że robimy to dla kogoś. To powinno być użyteczne i powinno odpowiadać wymaganiom czy „chciejstwom” finalnego, końcowego odbiorcy. Więc na pewno na tym opiera się u nas też proces discovery czy proces projektowy, badawczy, i bardzo dużą wagę do tego przywiązujemy.

Jednocześnie, tak jak padło, to wydaje się być prostym procesem, ale porównałbym projektowanie job boardu trochę do projektowania rozwiązań e-commerce'owych. Weźmy dla przykładu kupno samochodu. Proces jest prosty, nie? Wchodzimy sobie na stronę, odkładamy sobie fury, które nam się podobają, bo są czarne, bo są białe, bo są – nie wiem – w takim popularnym kolorze, zielonym, wchodzącym w seledyn czy miętową zieleń. Mamy naszą wymarzoną pięćsetkę, naszego wymarzonego multivana i mamy kasę, która nam odpowiada, bo akurat tyle odłożyłem na mój wymarzony samochód. Tylko że ten proces ma jeszcze dużo innych zmiennych, nie?

I tak samo w szukaniu pracy. Mamy jakieś rzeczy, które w projekcie będziemy robić. Mamy codzienny flow pracy w danym projekcie, w danej firmie, w danym zespole. Mamy zbiór benefitów. Mamy technologie, w których musimy się obracać. Te wszystkie drobne elementy w tym – mogłoby się wydawać – prostym procesie są teoretycznie łatwe do określenia, bo wszyscy mamy swoje doświadczenia. Ale tak samo jak zaczynamy wchodzić głębiej w kupno samochodu, to mamy jakieś benefity: wspomaganie kierownicy i podgrzewane lusterka. Ale podgrzewana może być też kanapa. Możemy sterować głosowo z każdego miejsca w samochodzie. Może jest dla nas ważne, czy możemy spojrzeć do góry i widzieć niebo, i mieć jakiś wypasiony szyberdach albo w ogóle cały szklany dach. I jak wchodzimy coraz głębiej w ten proces i słuchamy różnych perspektyw, to nagle się okazuje, że ci ludzie trochę tworzą ten serwis. Bo słuchając ich, otwieramy sobie nowe kierunki i jesteśmy w stanie robić coś świeżego, coś fajnego, nawet w tak – wydawałoby się – prostym procesie.

Momenty aha: widełki, mapa i porównywarka ofert

Aga Naplocha
A czy pamiętacie jakiś moment aha, moment przełomowy albo coś, co was na maksa zaskoczyło w czasie badań? Kiedy mieliście pomysł na jakąś funkcjonalność i okazało się, że to w ogóle nie tak? Albo jakieś podejście użytkowników do szukania pracy?

Monika Mosiężnik
Tak, myślę, że takich momentów było bardzo, bardzo dużo. Pierwsze, co mi przychodzi do głowy – użytkownicy często deklarują, że coś jest dla nich ważne, ale rzeczywistość weryfikuje, na ile faktycznie zwrócą na to uwagę albo wykorzystają to podczas wizyty na serwisie. I taka rzecz, która zawsze, niezmiennie się pojawia, to oczywiście: co jest najważniejsze? Wynagrodzenia i oferty z widełkami. „Ja chcę tylko oferty z widełkami” – to jest jak mantra.

A potem patrzymy na dane i co się okazuje? Użytkownicy wcale nie chcą zawężać listingu tylko do ofert z widełkami. Widełki schodzą mocno na dalszy plan, bo jest też w nich obawa, że w ten sposób ograniczą sobie zasób ofert do wyboru i coś ciekawego ich ominie. To jest też taka rzecz, że wraz ze wzrostem doświadczenia zmienia się – nazwijmy to – ekonomia zmiany pracy, bo każda zmiana to jest ryzyko i koszt sam w sobie. I to, że jakaś oferta proponuje nam, nie wiem, 10% więcej – wiemy od użytkowników, że to jest za mało. Oni potrzebują znać szerszy kontekst: chcą wiedzieć, jaki jest projekt, jak wygląda praca między ludźmi, coś więcej o firmie.

Więc wydaje mi się, że z jednej strony wszyscy mówią: tak, chcemy widełki i żeby te widełki zawsze były. I żeby było jasne – to jest zawsze bardzo na plus i takie oferty konwertują lepiej. Ale to nie jest tak, że użytkownicy świadomie zawężają sobie listing tylko do ofert z widełkami.

Bartek Walter
Tak, ja bym tutaj jeszcze dorzucił – wybacz, Paulina, chyba ci wszedłem w słowo, ale ja tak mam.

Paulina Abramek
Proszę, proszę. Zapraszam.

Bartek Walter
Przychodzą mi do głowy jeszcze, jeśli chodzi o te przełomy, dwie rzeczy, a w zasadzie związane z jedną. Bo jak przychodziłem tutaj do pracy, to cały czas świeciła nam w głowie taka myśl czy opinia jednego, drugiego, dziesiątego, piętnastego badanego użytkownika. I ona była trochę bolesna: „To jest kolejny słup ogłoszeniowy z ogłoszeniami o pracę i po prostu nie ma tam nic, co by mnie zatrzymało, co jest świeże, nowe, co wyróżnia ten serwis”.

I wydaje mi się, że z tym związane były poszukiwania wyróżnika serwisu, bo na rynku mamy różne serwisy i one często są z czymś kojarzone. I teraz nie mówię tylko o job boardach, ale bardzo ogólnie. Natomiast z racji tego, że mówimy o job boardzie i sami go projektujemy, to wszyscy znamy takie przypadki, że wszystkie ogłoszenia muszą być z widełkami. Albo że wszystkie ogłoszenia jestem w stanie zobaczyć w innym, konkurencyjnym serwisie na mapie. I ten wyróżnik jest, nie? Jest mapa, mimo że dla większości wyskillowanych specjalistów ona dużo nie wnosi. Jest po prostu takim dystraktorem. Bo wejdę sobie, siedzę w Wawie, na Śląsku czy na Pomorzu, i jak już przejrzę wszystkie ogłoszenia na mapie, to stracę trochę czasu, zobaczę, jak to wygląda w Nowym Jorku, ile tam się zarabia, i idę dalej. Ale ludzie zaczynają to z tym kojarzyć. I nawet jeśli w samym procesie i jego optymalizacji to nie przynosi zbyt wiele, to ten wyróżnik zaczyna być kojarzony z daną marką. W świadomości dany serwis, dana nazwa, dany brand zaczyna działać trochę inaczej.

Więc szukaliśmy tego bardzo długo. Mogę na przykład opowiedzieć o tym, że testowaliśmy to, co w e-commerce jest super: biorę sobie dwie oferty na dwa laptopy, porównuję i mam ceny, ale mam też parametry. Myśleliśmy, że to jest w ogóle złoty Graal dla job boardu. Że zestawimy dwie oferty ze sobą i nagle nasi użytkownicy się w tym zakochają i stwierdzą: to jest to. To jest ten serwis, gdzie mam porównywarkę ofert i mogę zobaczyć nie tylko dwa loga pracodawców, ale wszystkie parametry porównane, i to sprawi, że decyzja będzie szybsza i skuteczniejsza. Powiem wam, że wcale tak nie było, nie? Zrobiliśmy to, przebadaliśmy i tak nie było.

Przełomem dla mnie chyba jest to, że znaleźliśmy po prostu taki wyróżnik, który jest użyteczny, który optymalizuje proces, optymalizuje świadomą decyzję o podjęciu pracy. Ale o tym pewnie jeszcze będziemy za chwilę gadać.

Niewygodna prawda z badań i kandydaci pasywni

Paulina Abramek
O, dobra. Świetnie, zostawiłeś taki cliffhanger. To teraz nie pozostaje nam nic innego, tylko zadać pytanie: co w takim razie znaleźliście? Jeśli nie porównywarka, to co to było? Co was tutaj zaskoczyło?

Bartek Walter
Ciekawe, czy, Monia, wiesz, o czym mówię?

Monika Mosiężnik
Tak, ja się tak uśmiecham, bo faktycznie, przechodząc do tego przełomowego momentu, o którym same powiedziałyście – jak to zwykle w produkcie bywa, mieliśmy badania. I to, co na nich wyszło, Bartek już podkreślił, czyli brak wyróżnika. Użytkownicy doceniali nasz geekowy vibe, ten specjalistyczny charakter, wiele feature'ów związanych stricte z procesem poszukiwania pracy. Ale objawiła się tam naprawdę bardzo niewygodna prawda: „Jesteście kolejnym job boardem. Dlaczego mamy wybrać właśnie was?”.

I myślę, że to dobrze, że badania bolą. I że nasza wygodnie ułożona w głowie historia została zburzona. Bo my też mieliśmy przekonanie, że idziemy w dobrym kierunku. Robimy feature'y, te feature'y oczywiście wdrażamy eksperymentami, wcześniej weryfikujemy z użytkownikami, one są używane i bardzo dobrze przyjmowane. Ale cały czas okazywało się, że to jest za mało. Że potrzebny jest ten wyróżnik. I ten moment z badań, który był dla nas bardzo niewygodny, otworzył przestrzeń, żeby się zastanowić, jak w takim razie możemy przyciągnąć do nas użytkowników. Żeby świadomie wybierali: tak, ja chcę wejść na the:protocol.

I na tych badaniach – to były szeroko zakrojone badania z zewnętrzną agencją o całym rynku IT i sposobach szukania pracy – bardzo powtarzała się jedna rzecz. W ogóle wyszło tam kilka ciekawych rzeczy. Pierwsza była taka, jak nieostra jest granica pomiędzy użytkownikiem, który aktywnie szuka pracy, a użytkownikiem pasywnym. Bo intuicyjnie wydaje się to bardzo proste: jak jestem użytkownikiem aktywnym, to wchodzę i aplikuję, a jak pasywnym, to w ogóle nic nie robię, siedzę zadowolony w swoim obecnym miejscu. A to, co tam bardzo mocno wybrzmiało, to że użytkownicy pasywni są tak naprawdę bardzo aktywni, tylko w inny sposób. Bo oni cały czas mają potrzebę trzymania ręki na pulsie, takiego kalibrowania się z rynkiem i utwierdzania się w przekonaniu, że teraz są w dobrym miejscu. I robią to na wiele różnych sposobów. To może być rozmowa z kolegą z innej firmy, przeglądanie raportów albo po prostu wertowanie LinkedIna i szukanie newsów, co się dzieje w której firmie. A jak wiemy, ten rynek jest w ostatnich latach mocno dynamiczny i zmian jest sporo. Więc to był bardzo ważny czynnik – ta nieostra granica pomiędzy użytkownikiem aktywnym i pasywnym.

I druga rzecz: użytkownicy bardzo wprost mówili nam takie zdania: „Dajcie nam coś do pobawienia się. Coś interaktywnego. Coś, gdzie będę mógł po prostu wejść, zobaczyć, pomieszać suwaczkami. Coś, co mnie zaangażuje i wciągnie”. I właśnie z tych dwóch insightów powstał nasz nowy produkt, którym jest pro:radar.

Czym jest pro:radar?

Aga Naplocha
To powiedzcie coś więcej. Teraz musimy wiedzieć, czym jest pro:radar.

Bartek Walter
Pro:radar jest czymś w opozycji do przeglądania danych. Wyobraźcie sobie taką sytuację: troszeczkę zaczyna mnie męczyć moja praca. Czuję sufit. Może już nie awansuję, a może awansuję, ale wcale nie chcę awansować w tym kierunku, w którym awanse są dostępne. Może zarobki średnio mi odpowiadają, bo chciałbym bardziej się zakredytować albo kupić sobie lepszą furę. I jest jeszcze sto tysięcy powodów, dla których zaczynam po tym rynku kopać. Otwieram sobie raport z danymi z rynku IT. Scrolluję PDF-a jak w latach 90. I zaczynam się łapać na tym, że wyłapuję w tych danych coś, co jest już nieaktualne. Bo rynek idzie do przodu, zmienia się.

Żyjemy w takich czasach, że wstajemy rano, odpalamy naszą poranną newsową rutynę i… Trochę jak Rojek śpiewał kiedyś w piosence, jeszcze w zespole z Mysłowic, czyli Myslovitz – ja nawet sobie to zapisałem – o tym, że kiedy życie przestaje nas codziennie zdumiewać, to wtedy upadamy. To chyba piosenka „Mieć czy być”. W branży IT, jeśli się czymś nie podjaramy, nie zaskoczymy – ale w ogóle myślę, że można to odnieść do życia – jeśli ta dopaminka w naszej pracy nie funkcjonuje, to trochę zaczynamy żyć w stagnacji.

I odnosząc to do tych raportów: mam bardzo dużego mecha, jak widzę, że dane są nieaktualne. Kiedy planuję bardzo ważną decyzję – zawodową, ale też życiową, bo wpłynie na jakość mojego życia, na to, gdzie i nad czym będę pracował przez następny kwartał, dwa albo pięć lat – i widzę nieaktualne dane i statyczny PDF, to nie mam na dzień dobry pewności, czy w ogóle nie tracę teraz czasu. Trochę w opozycji do tego stworzyliśmy pro:radar. Chcieliśmy, żeby było miejsce, gdzie dane z tak dynamicznego rynku, jakim jest rynek IT, jesteśmy w stanie podglądać zaktualizowane w zasadzie do czasu rzeczywistego. Gdzie jako potencjalny kandydat czy potencjalna kandydatka jestem na bieżąco z rynkiem i na bieżąco aktualizuję swoje oczekiwania względem wymarzonej czy następnej pracy, względem decyzji, którą będę podejmować.

Monika Mosiężnik
Tak, dokładnie. Pro:radar to jest nasze narzędzie, które jest tak naprawdę zestawem interaktywnych dashboardów zbudowanych na bazie danych z ofert publikowanych w naszym serwisie. Podając przykład: możecie wybrać interesujący was obszar i sprawdzić, jaki jest w nim procent ofert z pracą zdalną, jak wyglądają wynagrodzenia, które technologie są najpopularniejsze, ale też które najbardziej zyskują na popularności, bo ta informacja jest również kluczowa. I wszystkie te informacje są dostępne na wyciągnięcie ręki. A to, co dla mnie jest najważniejsze, to właśnie to, co podkreślił Bartek: to nie jest statyczny raport o stanie rynku IT publikowany raz na pół roku, z jakimiś ogólnymi sloganami. To jest miejsce, gdzie użytkownik wchodzi i może sprawdzić dokładnie, jak wygląda jego obszar i jakie zmiany w nim zachodzą, i na tej podstawie podejmować bardziej świadome decyzje zawodowe.

Paulina Abramek
A jak często odświeżacie to, co się dzieje w tym raporcie? Czy to jest cały czas na bieżąco, na podstawie tego, co jest u was na stronie? Czy robicie to raz dziennie albo raz w tygodniu?

Bartek Walter
Wiesz co, Monia, ja tylko wejdę w słowo. Raz dziennie czy raz w tygodniu – to mogłoby być odebrane tak, że może za często, bo te zmiany aż tak często się nie dzieją albo nie widać bardzo wyraźnie trendu. Więc opieramy się głównie na podziałach miesięcznych i kwartalnych, które są, myślę, naturalne dla pracy i takiego regularnego raportowania w firmach. Coś się zmienia i te miesięczne czy kwartalne zmiany wpływają bezpośrednio na to, czy już zaczynam szukać roboty, czy nie. Monia, chcesz coś do tego dodać?

Monika Mosiężnik
Myślę, Bartek, że powiedziałeś to, co kluczowe, czyli głównymi agregatami są miesiące, kwartały czy lata. Ale jeżeli chodzi o to, co jest pod spodem, to te dane zasilamy i odświeżamy codziennie. Czyli jeżeli użytkownik wejdzie, załóżmy, dzisiaj, 6 listopada, i wejdzie za dwa tygodnie, to zobaczy już inny zestaw danych, bo będzie miał najbardziej aktualny obraz rynku. Ale oczywiście, tak jak powiedział Bartek, w takich granulacjach jak miesiące czy kwartały najbardziej widać pewne trendy i zmiany.

Co z pro:radaru wyczyta product designer?

Paulina Abramek
A jakbyście dali przykład takiego użytkownika? Weźmy jakąś personę, może designera, który pracuje w IT, załóżmy na stanowisku product designera. Co taka osoba może tam zobaczyć? Jakie wnioski wyciągnąć z tych raportów?

Bartek Walter
Na dzień dobry jest to ogólny stan rynku. Czyli patrząc przez okulary product designera, na dzień dobry mam na przykład snapshoty tego, czy zarobki w branży aktualnie rosną, czy spadają. Dla mnie to jest nawet nie cyferka, tylko to, co jest pod cyferką, czyli trend. Czy mogę się już przygotować na to, że będzie więcej ofert z bardziej atrakcyjnymi zarobkami, czy mniej? No niestety większość branży robi to, co robi, jednak dla pieniędzy, sprzedajemy nasze godziny ciężkiej pracy. Więc chociażby ten trend jestem w stanie zobaczyć. A jednocześnie obok mogę sobie na przykład potwierdzić – product design to jest prosty przykład – jaka technologia jest najpopularniejsza w danym momencie. I miesiąc do miesiąca, kwartał do kwartału, w zasadzie codziennie potwierdzam, że to, że pracuję w Figmie, jest na czasie i jest okej. Jednocześnie w trendzie mojej specjalizacji jestem w stanie zobaczyć topkę wykorzystywanych technologii. Czy na przykład narzędzia AI-owe są już tak mocno w tej topce, że zaczynają wypierać te klasyczne toole do projektowania, bardziej przypominające kartkę papieru.

Jak powstawał pro:radar?

Aga Naplocha
To powiedzcie jeszcze, jak w ogóle pracowaliście nad pro:radarem. Jakbyście mogli uchylić rąbka tajemnicy, jeśli chodzi o proces badawczy – co się działo po kolei, zanim pro:radar w takiej formule ukazał się w serwisie?

Monika Mosiężnik
To tak, przede wszystkim na start, jak już ta idea zaświeciła nam w głowie i mieliśmy pierwszą wizję tego produktu, trzeba było zderzyć to z zespołem technologicznym – czy to w ogóle jest realne do wykonania. To był tak naprawdę pierwszy krok i tutaj była bardzo duża praca architektów i principal developerów, żeby w ogóle zobaczyć, jakie mamy dane, jak możemy je wykorzystać, jak je przetwarzać, co z wydajnością, jak to skalować. Było bardzo dużo pytań, na które trzeba było odpowiedzieć. Szczerze, dużo więcej, niż sama zakładałam, bo patrzyłam na to bardzo prosto: przecież mamy oferty, jakoś je zaciągnijmy i będzie. To było moje podejście, więc było to w ogóle zaskoczenie, jak bardzo złożona to jest rzecz technicznie.

I w momencie, kiedy HLD było już przygotowane, przeszliśmy dopiero do projektowania doświadczenia użytkownika. Zaczęliśmy się z Bartkiem zastanawiać: okej, wiemy, że mamy takie dane, to jak je wykorzystać i co zrobić, żeby to nie była tylko dana, tylko faktycznie użyteczna informacja. Bo taka rzecz – myślę, że Bartek się ze mną zgodzi – z którą się zderzyliśmy, to był ogrom danych, które możemy wykorzystać: filtrów, przekrojów. To wcale nie była prosta sprawa, co wybrać, żeby użytkownik faktycznie dostał wartość, a nie został po prostu zalany wielką ilością danych.

Bartek Walter
Tak jest. Ja bym przy tej okazji jeszcze dorzucił, że bardzo szeroko badamy poziom satysfakcji naszych użytkowników z doświadczenia na the:protocol. I jeszcze przed wypuszczeniem pro:radaru, w ogóle przed startem jakichkolwiek prac nad nim, mieliśmy głosy, że informacji na stronie jest bardzo dużo. Bo już wcześniej staraliśmy się optymalizować listing ofert, ale też pokazywać informacje o zarobkach i o pracodawcach. Oczywiście branża IT, więc filtry muszą być bardzo łatwo dostępne, musi być ich dużo i najlepiej, jak są ikonki. Więc wyzwanie, żeby opanować chaos wizualny, było dosyć duże. A że robimy job board w RWD, czy raczej w podejściu, że dedykowana wersja mobilna też musi się zgadzać – bo jak wiemy, wielu naszych użytkowników może nie decyduje o aplikowaniu na mobilu, ale przynajmniej przegląda tam oferty, bo wszyscy korzystamy z tych urządzeń – to nagle dostajemy ileś danych do pokazania. One muszą być interaktywne, musimy modyfikować wykresy. Myślę, że bardzo dużym wyzwaniem było, żeby to nie tylko zderzyć z użytkownikami, ale też iterować z developmentem, żeby stworzyć coś, co jest używalne nawet na najmniejszych ekranach.

Fikołki w procesie: login wall, hero image i pasek giełdowy

Aga Naplocha
No właśnie, to powiedzcie, czy jest jakiś przykład waszej decyzji, która przeszła taki fikołek? Zakładaliście, że to będzie super, a później w procesie badawczym wyszło, że nie pójdzie tak gładko. Tak jak Monika powiedziała: zaciągniemy dane i pójdzie.

Bartek Walter
Dużo tych fikołków było.

Aga Naplocha
To wasz ulubiony albo znienawidzony.

Bartek Walter
Ja może zacznę i wrócę do samego początku. Mamy feature, który zaczęliśmy badać już dobry rok temu, i chcemy w ogóle sprawdzić, czy byłby potencjał w tym, żebyśmy go zrobili, i czy ktokolwiek się takim featurem zainteresuje. No to co? Stwierdziliśmy, że damy na stronie głównej banerek, wylistujemy wszystkie możliwości, które są tam obiecane, i wpuszczamy użytkowników przez taki flow. Zajawiamy w ogóle cuda na kiju, że tak się wyrażę po ulicznemu. Oni wchodzą i widzą login wall. Nie ma tak łatwo, użytkowniku, użytkowniczko – musisz nam tutaj oddać swojego maila, żeby wejść do tych danych i się nimi pobawić. I to zostało totalnie zmiażdżone przez naszych bardzo świadomych odbiorców, midów plus i seniorów w branży IT. Oni chcieli na dzień dobry mieć nie tylko obietnicę – chcieli tej zajawki nie przez obietnicę, tylko przez doświadczenie. Już wejść w interakcję, już się tym zajarać, już coś z tego mieć, a dopiero później ewentualnie rozszerzać dostęp czy wiązać się z serwisem na dłużej. Więc nie było to takie proste od samego wejścia.

I z tym, mam wrażenie, związany był cały proces odbijania z użytkownikiem końcowym w wielu iteracjach finalnego kształtu naszego pro:radaru. Bo bardzo mocno wybijało się to, że użytkownicy IT na job boardzie są najbardziej wyczuleni na bullshit. Nie chcą żadnego owijania w bawełnę, tylko konkret. Więc nawet kiedy zaproponowaliśmy już to dedykowane miejsce i zabawę wykresami – przechodzisz do dedykowanego miejsca i widzisz hero image z programistą, który wyciąga dane ze swojej bazy i wie wszystko o rynku – oni chcieli konkretu. I nagle dane na pierwszym viewporcie już nie przytłaczały, bo chcieli po prostu wejść bezpośrednio do toola i zacząć się nim bawić. Wszelkie ozdobniki czy obietnice ograniczaliśmy raczej do minimum. Więc to był fikołek, który pamiętam dosyć mocno: zderzyliśmy się z tym, co teoretycznie już wiedzieliśmy, ale pogłębiliśmy tę wiedzę.

Monika Mosiężnik
Tak, tak jak Bartek mówi, wartość na start była kluczowa – dużo bardziej, niż zakładaliśmy. Naprawdę myśleliśmy, że użytkownicy, którzy wchodzą do naszego serwisu i zobaczą bardzo dobrze zaprojektowany baner, zainteresują się i po prostu tam wejdą. To tak nie działało. I totalnie zmieniliśmy myślenie. Na przykładzie tego banera – bo myślę, że to też jest ciekawy case – też w formie dania od razu wartości dodaliśmy na naszej stronie głównej coś, co wygląda jak pasek giełdowy, na którym pokazywane są zmiany wartości poszczególnych akcji. Zrobiliśmy własny indeks IT35 i są tam pokazywane zmiany w trendzie najpopularniejszych technologii. To zwraca uwagę użytkowników, bo to jest właśnie konkret. Klikają, przechodzą do pro:radaru i konwersja dotarcia do naszego narzędzia jest zdecydowanie lepsza.

Paulina Abramek
Tak, właśnie jak weszłam na waszą stronę i zobaczyłam w tym paseczku Figmę, to od razu miałam takie: o, muszę tutaj kliknąć i zobaczyć.

Bartek Walter
Tak, to działa trochę na wyobraźnię, nie?

AI w pracy designera i PM-ki

Paulina Abramek
A powiedzcie…

Monika Mosiężnik
Oj, przepraszam.

Paulina Abramek
Tak, kontynuuj.

Monika Mosiężnik
Bo jak mówimy o tych fikołkach, to myślę jeszcze o fikołku w trochę innym kontekście – bardziej w naszym podejściu, Bartek. Nie będziemy ukrywać, że jak wszyscy dużo korzystamy w pracy z AI i się nim posiłkujemy. Dzięki temu czas do pierwszego prototypu, pierwszej iteracji jest dużo krótszy. Czas do dobrego produktu, myślę, pozostaje bez zmian, albo czasem jest ryzyko, że się wydłuża. Generowaliśmy też dużo pomysłów z narzędziami AI. I w pewnym momencie złapaliśmy się na tym, że tak się na tym fiksujemy, tak skupiamy się na propozycjach od AI, że kiedy zderzamy je z naszym rzeczywistym case'em, patrzymy na nie z perspektywy różnych przypadków, tego, jak użytkownik może się zachować – te propozycje są totalnie nieużyteczne. I to była dla nas lekcja, że jednak stare metody, czyli po prostu dyskusja, rozmowa, kartka papieru, burza mózgów, to wartość, która jest ogromna i wcale nie straciła na znaczeniu.

Bartek Walter
Tak. Ja jestem boomerem i dalej używam notesu.

Paulina Abramek
A ciągnąc jeszcze trochę ten wątek AI, bo to jest bardzo ciekawe – mimo że wróciliście do kartki papieru i burzy mózgów, czy jest coś, w czym AI bardzo wam pomogło albo pomaga w procesie pracy? I jakich narzędzi używacie, które rzeczywiście się sprawdzają?

Bartek Walter
To ja powiem tak, nawiązując jeszcze trochę do tego, co Monia powiedziała o ostatnim fikołku. Kurczę, widziałem dzisiaj rano taką rolkę na Instagramie, jak musiałem się dobodźcować, żeby wstać z łóżka. Gość siedział i mówił coś takiego, że nastały strasznie dziwne czasy. Bo zrobiliśmy sobie maszynki, które powinny dla nas pracować i powinniśmy je kontrolować, a one zaczynają mieć swoją… personifikujemy je coraz mocniej, nie? Moja wirtualna asystentka wysyła mi losowe trzy foteczki – kolega tak mówił. Mój GPT czy Claude ma imię. Zaczynamy sobie z nimi ziomeczkować, a jednocześnie AI robi sztukę, robi muzykę, robi dużo innych artystycznych rzeczy, a my, ludzie, siedzimy w – w cudzysłowie – magazynach Amazona i pracujemy jak dawniej.

Więc staramy się bardzo świadomie używać tych narzędzi AI-owych. Mój konektor Claude'a do Figmy jest super, nie zamieniłbym go na nic innego. Natomiast w procesie projektowania pro:radaru złapaliśmy się też na tym, że ślepe zawierzenie koncepcji czy kierunkowi dla feature'a czy produktu, który wyrzuci nam Claude czy GPT, niekoniecznie się sprawdza. Bo można pominąć w prompcie jakąś jedną daną, przypadkowo pominąć czy przekręcić jakiś insight. Albo AI po prostu nie zauważy sarkastycznego uśmiechu na badaniu i trochę źle zinterpretuje transkrypcję. Więc kartka papieru czy własna głowa jest chyba dalej na czele tego procesu. Może to trochę niepopularne stwierdzenie w tych czasach, ale jednak tak jest. Natomiast uważam, że Claude jest super i konektor do Figmy i do Miro jest super. A nasz stack narzędziowy – bo chyba o to w sumie pytałaś, Paulina…

Paulina Abramek
Tak, też.

Bartek Walter
…to jest bardzo standardowy, bym powiedział.

Aga Naplocha
A Monika, z jakich narzędzi ty korzystasz jako product managerka? Co jest dla ciebie ważnym toolem?

Monika Mosiężnik
Na co dzień korzystam z Claude'a i Copilota. Jeżeli chodzi o wszelkie zbieranie, podsumowywanie i syntezowanie informacji, przygotowywanie prezentacji – czyli powtarzalną pracę, która zabierała sporo czasu, a teraz faktycznie ta przestrzeń jest uwolniona na ciekawsze tematy. Tutaj AI bezsprzecznie robi świetną robotę i praca zmieniła się pod tym kątem mocno na plus. Czasami mam też jakieś rzeczy w głowie, a niekoniecznie pięknie rysuję na kartce, tak jak Bartek, więc często w ten sposób przedstawiam Bartkowi swoje przemyślenia i pomysły. Czyli robię mini designy i prototypy, zderzam je z Bartkiem jako mój punkt widzenia i o tym rozmawiamy. To też jest duży plus i coś, czego wcześniej nie było i nie mogliśmy robić. Ale chyba dla mnie najbardziej kluczowa jest szybkość stworzenia pierwszego prototypu, pierwszej iteracji. Ale tak jak już padło – i myślę, że to się już przewija wszędzie – to jest duża pułapka i trzeba mocno uważać, żeby na koniec to było jakościowe.

Bartek Walter
Jedno zdanie dorzucę. Mamy fajne narzędzia, mamy AI, które pracuje pod nami, jakbyśmy mieli super drużynę słuchających nas juniorów, którzy mają skilla, jakiego ja chciałbym mieć po dwóch czy pięciu latach pracy, i wiedzą wszystko, co jest w internecie. Natomiast nawet przy użyciu tych narzędzi wymiana informacji pomiędzy ludźmi i wymiana perspektyw – mojego Claude'a z twoim GPT, z Copilotem jeszcze innej osoby… Mam wrażenie, że w takiej dobie, gdzie warsztaty ideacyjne trochę odchodzą do lamusa, bo wszyscy możemy sobie ideować z naszym prompterem, to jest trochę pułapka. Zderzanie tych ludzkich perspektyw i wyników – nawet perspektywy przemielonej przez sztuczną inteligencję – jest mega istotne i daje dużą wartość.

Zespół i dystrybucja od pierwszego dnia

Aga Naplocha
No to à propos czynnika ludzkiego i zespołu – powiedzcie jeszcze, jak pracowaliście nad pro:radarem. Jest wasza dwójka, ale czy były jeszcze jakieś role w zespole, które wpływały na to, jak pro:radar działa i jak wygląda? Jak to wyglądało u was?

Monika Mosiężnik
Zespół był mocno interdyscyplinarny: oczywiście produkt, UX, research, development, QA. Ale myślę, że bardzo istotne było też to, że prawie od początku powstawania pro:radaru w cały ten projekt – nawet teraz – zaangażowany był zespół marketingu. Od początku myśleliśmy o tym, jak użytkownik później dowie się o pro:radarze, jak do niego dotrze. Bo oczywiście nie jest problemem zrobić wszystko zgodnie z założeniami – Jira będzie się nam świecić na zielono i zrobimy wielkie otwarcie feature'a dla samych siebie. Tego chcieliśmy uniknąć, więc od początku myśleliśmy o dystrybucji. Była też bardzo mocna współpraca z biznesem i widzimy tego efekty: moment release'u, kampanii i wszystkich działań wokół tego był naprawdę bardzo dobrze zaplanowany i spięty w czasie.

Bartek Walter
Tak, myślę, że the:protocol od samego początku istnienia stoi na bardzo mocnych interdyscyplinarnych fundamentach. Nawet jak spojrzymy na branding, który robiło Ossom Studio – to jest topka. Mam wrażenie, że się nie pomylę i dużo osób się ze mną zgodzi, że to jest topka na naszym podwórku. Ten branding był bardzo przemyślany, co mocno wpłynęło na wygląd interfejsu i na takie decyzje jak na przykład symulacja zapytania SQL-owego przy filtrowaniu danych w pro:radarze. Z racji tego, że nasza grupa docelowa, czyli bardziej zaawansowani, jeśli chodzi o seniority, użytkownicy IT, po prostu kumają takie rzeczy, możemy sobie pozwolić na takie smaczki. A jednocześnie ten kierunek był bardzo świadomie planowany od samego początku, więc te wpływy są z nami dalej przy realizacji tego typu feature'ów.

No i nie mogę tutaj nie podbić, że mamy super ekipę researcherską i cały nasz zespół produktowy, wszystkie te role, które Monia wymieniła. To są bardzo inteligentni ludzie, super zajawieni. Po tych kilku latach pracy nad pytaniem, czym jest oferta pracy w IT – na którym wielu wymiękło z nudów – oni dalej w tym są i dalej robią to z pasją. Więc pracować z takimi ludźmi jest rewelacyjnie.

Monika Mosiężnik
Tak, myślę, że mamy też ten komfort, że jesteśmy częścią dużej korporacji, Grupy Pracuj, a mimo upływu pięciu lat cały czas jesteśmy trochę takim startupem. Pracujemy trochę inaczej, nieszablonowo, mocno blisko siebie, i to też daje olbrzymią wartość.

Jak mierzyć sukces?

Aga Naplocha
To powiedzcie jeszcze, jak mierzycie sukces the:protocol – czy już, skupiając się głębiej, pro:radaru. Jakie macie metryki?

Monika Mosiężnik
To tak, jeżeli spojrzymy na wątek naszych ostatnich badań, czyli to, co z nich wypłynęło – „jesteście kolejnym słupem ogłoszeniowym, czemu mam przyjść właśnie do was?” – to naszym złotym Graalem jest na pewno to, żeby użytkownicy do nas powracali. I to nie tylko wtedy, kiedy aktywnie szukają pracy, ale właśnie wtedy, kiedy chcą trzymać rękę na pulsie i sprawdzać rynek. Ale jak tu słyszymy, to jest typowy lagging indicator. To nie jest coś, co można zmierzyć tu i teraz i stwierdzić: tak, idziemy w dobrym kierunku i mamy sukces – to okaże się dopiero za jakiś czas.

Więc oczywiście mamy szereg mierników, leading indicatorów, które pozwalają nam odpowiedzieć na pytanie, czy idziemy w dobrym kierunku. To są te sygnały. I jeżeli chodzi o pro:radar, to na pewno jest kwestia tego, że użytkownik wchodzi, zostaje na dłużej, klika po wykresach, używa filtrów – po prostu jest zaangażowany, a nie wchodzi i od razu zamyka nasz serwis. To pierwsza rzecz. Druga rzecz, o której wspomniał wcześniej Bartek, to kwestia logowania. Bo część rzeczy mamy dostępnych na start, ale te najciekawsze są dostępne dopiero po założeniu konta. Więc patrzymy, czy użytkownicy dostrzegli wartość na tyle, żeby to konto założyć. A jak już je założą, to później łatwiej jest nam przyciągnąć ich z powrotem do serwisu.

I jest jeszcze trzeci wymiar, bo pro:radar to tak naprawdę początek historii. Użytkownik wchodzi, sprawdza jakieś dane z ciekawości, bo może kolega mu powiedział, że słyszał, że na backendzie są takie podwyżki, że trzeba zmienić swój stack. Wchodzi do pro:radaru, widzi te dane i w prosty sposób przechodzi dalej, do już dobrze przefiltrowanego listingu. I tu mamy sytuację, w której pasywny kandydat – czyli też kandydat, który dla naszych pracodawców jest najbardziej wartościowy, bo to są najlepsi ludzie na rynku – dostaje od nas ten sygnał, ten trigger, przechodzi do ofert i finalnie aplikuje. I w danych widzimy, że faktycznie, mimo że ścieżka zaczyna się w pro:radarze, użytkownicy dalej eksplorują nasz serwis, przeglądają oferty pracy i wysyłają aplikacje. I to już teraz uważamy za nasz pierwszy sukces, bo właśnie o to nam chodziło. O to, żeby triggerować użytkowników zmianami i informacjami o rynku, żeby przeglądali oferty pracy i szukali dla siebie może lepszego miejsca, bo do tego wszystko się sprowadza.

Aga Naplocha
Monika, tak o tym opowiedziałaś, że sama mam ochotę teraz się zagłębić w te dane i posprawdzać.

Paulina Abramek
Tylko nie zmieniaj pracy.

Aga Naplocha
No tak, totalnie.

Bartek Walter
Słuchajcie, po to tu dzisiaj jesteśmy.

Paulina Abramek
No właśnie. A powiedz…

Bartek Walter
Jeśli mogę – Paulina, wybacz, chyba robię to już drugi raz, ale jeszcze raz wejdę w słowo. Ja bym dorzucił jedynki i dwójki w CSI. Bo dajemy naszym użytkownikom dosyć dużo możliwości – i kontekstowo, i ogólnie – żeby się po prostu wypowiedzieć, także poza badaniami jakościowymi. I ja w zasadzie codziennie szukam tych jedyneczek i dwójeczek, bo tam są najlepsze teksty.

Aga Naplocha
Masz jakiś, który utkwił ci w pamięci?

Bartek Walter
Bardzo utkwiło mi w pamięci – i pewnie będziemy musieli to jeszcze wziąć na tapetę i przerobić – że nasz pro:radar wśród użytkowników zalogowanych wypada bardzo dobrze. Szczerze mówiąc, ciężko mi tam było znaleźć jakieś dwóje. Ogólny odbiór jest super i są tego typu cytaty. Natomiast wśród użytkowników niezalogowanych, którzy nie mają kompletu danych i mają je tylko zajawione, żeby się pobawić, pojawiają się komentarze będące jakimiś założeniami w stylu: „O, znowu to AI. Za dużo tego AI, wszystko wygenerowane” albo „Czy będę musiała za to zapłacić? Na pewno chcą mnie naciągnąć”. Mówię teraz o rzeczach, które może niewiele wnoszą bezpośrednio, ale jak się nad tym zastanowić, to wynika z tego chociażby potrzeba odpowiedniej komunikacji w UX writingu: spokojnie, to jest za darmo, można się tu pobawić za darmo. No to tak na świeżo chyba tyle pamiętam. Nie chcę się rozgadywać, bo i tak dużo gadam.

Monika Mosiężnik
A ja dopowiem do tego, co powiedział Bartek, bo te komentarze były dla mnie mega ciekawe. Użytkownicy faktycznie mieli poczucie, że dostęp do pro:radaru jest płatny. Widzieli login wall – i to nie był jeden komentarz, tych komentarzy było naprawdę dużo – i mieli poczucie: okej, to zaraz będę musiał zapłacić. I dla mnie osobiście była to bardzo pozytywna informacja. Bo jeżeli użytkownik widzi coś, za co – oczywiście deklaratywnie – byłby w stanie zapłacić, to jest to potwierdzenie wartości tego, co robimy. I to też jest bardzo przyjemny moment na badaniach, kiedy użytkownik myśli, że coś jest płatne, a my wiemy, że damy mu to całkowicie za darmo. No, może nie całkowicie, bo jest element założenia u nas konta i profilu – jedynie to.

Skąd pochodzą dane w pro:radarze?

Aga Naplocha
To w takim razie chciałam jeszcze podpytać o dane, bo jestem bardzo ciekawa, czy dotyczą samej Polski. Rozumiem, że to są dane, które zbieracie z całego the:protocol, czy może jeszcze szerzej, z całej Grupy Pracuj? Skąd te dane się biorą i jakiego obszaru dotyczą?

Monika Mosiężnik
To tak, dane dotyczą Polski – na ten moment fokusujemy się całkowicie na naszym rodzimym rynku – i dotyczą tak naprawdę całej branży IT. Czyli zarówno specjalizacji stricte technicznych, jak backend i frontend, jest UX design, są analitycy biznesowi, specjalizacje związane z danymi, również na przykład konsultanci SAP-a. Więc przekrój jest bardzo szeroki, ale wspólnym mianownikiem jest branża IT.

Aga Naplocha
A to może fajnie, że tak powiem, bo można znaleźć bardzo dużo różnych raportów dotyczących zagranicznych obszarów, a w Polsce bardzo łatwo się do nich porównujemy, prawda? Jakieś amerykańskie raporty – ale one nie mają nic wspólnego z tym, co się dzieje w Polsce. Więc fajnie, że zwracacie uwagę jednak na nasze lokalne warunki.

Bartek Walter
Jednocześnie dorzuciłbym chyba do tego, że bardzo świadomie staramy się obcinać dane, które są mniej przydatne, żeby też ograniczać ten worek możliwości. Kurczę, jakiś przykład na szybko – zarobki. Jeśli przeważającą większość stanowią kontrakty B2B i umowy o pracę, to niekoniecznie chcemy tam pokazywać zlecenia, umowy na zastępstwo czy jakieś tymczasowe.

Monika Mosiężnik
Tak. W ogóle Bartek poruszył tutaj bardzo ciekawy wątek, który na pewno nas czeka za jakiś czas. Bo oczywiście to, co teraz jest na produkcji, to jest nasz najlepszy stan wiedzy na wczoraj. Teraz zderzamy to w ramach continuous discovery z użytkownikami, ale też z naszymi wewnętrznymi danymi trackingowymi, gdzie będziemy patrzeć, co użytkownicy faktycznie wybierają i z czego korzystają. Oprócz tego, że oczywiście będziemy dodawać – bo mamy w planach kolejne feature'y i kolejne ułatwienia dla użytkowników, żeby mogli się skalibrować z rynkiem pracy – przyjdzie też moment, kiedy trzeba będzie sobie powiedzieć: musimy zacząć odejmować, żeby to cały czas było czytelne i użyteczne. To też jest element, który mamy w głowie – że nie możemy przekroczyć pewnej granicy. Bo bardzo łatwo jest dodawać kolejne elementy, a dużo trudniej powiedzieć sobie: stop, to w takim razie usuwamy.

Co zrobilibyście inaczej?

Paulina Abramek
Faktycznie, faktycznie, tak. A czy jest coś, co zrobilibyście teraz inaczej? Może jakieś błędy popełniliście?

Bartek Walter
Mam wrażenie, że płacą nam za to, żeby popełniać błędy, i codziennie mam wrażenie, że zrobiłbym wszystko inaczej. Wiem, że to jest odpowiedź trochę bardziej śmieszna niż merytoryczna. Natomiast, kurczę, to może zabrzmieć nieskromnie, ale myślę, że Monika się zgodzi: oprócz paczek poprawek UI-owych, oprócz boostowania ogólnego odbioru przez dodawanie mikrointerakcji i zabawę UI-em, całkiem fajnie wyłapaliśmy wszystkie poważniejsze błędy podczas dosyć złożonego procesu i wielu iteracji badań przed wypuszczeniem pro:radaru na produkcję. On chyba całkiem nieźle wyszedł. Więc oprócz tego, że mam w głowie takie coś, że wszystko można zrobić lepiej, i cały czas tego szukamy, to dawno nie byłem tak zadowolony, słuchajcie.

Aga Naplocha
Gratulacje. Totalnie. My się pobawiłyśmy suwaczkami. To jest dobra zabawa, a poza tym przynosi ciekawe wnioski. Monika, chciałaś coś wtrącić.

Monika Mosiężnik
Tak, bo faktycznie – patrz, Bartek, jacy jesteśmy zgodni. Idealny duet PM–designer. Ale faktycznie zgadzam się z Bartkiem. Totalnie odkładam na bok wszystkie rzeczy, które wyszły i które wyjdą, takie poprawki UI czy UX – mówimy tu o drobnych rzeczach, one zawsze były, są i będą. Ale jeżeli chodzi o sam proces, o to, jak do tego podeszliśmy, o kolejne iteracje, to myślę, że zrobiliśmy super robotę. I to, że pro:radar wyszedł w pierwszym kształcie tak, jak wyszedł, to jest właśnie kwestia tego procesu. Też myślenia od początku o dystrybucji. Również o stronie pracodawców – bo na początku, jak powstawał pro:radar, myśleliśmy, tak jak powiedzieliśmy, o użytkownikach. A bardzo szybko okazało się, że z tego narzędzia korzystają również pracodawcy. Bo dzięki temu widzą, jakie są średnie zarobki na danych stanowiskach, w danych specjalizacjach, i jak zmieniają się trendy względem tego, co dzieje się u nich w firmie. Mamy też dużo pozytywnego feedbacku od rekruterów. I to jest coś, o czym w ogóle nie myślałam, kiedy temat pro:radaru pierwszy raz pojawił się na stole. Także tak – fajnie zrobić coś, z czego jest się potem dumnym, i myślę, że pro:radar jest dla nas taką rzeczą.

Bartek Walter
To tak dla wyrównania sytuacji – przepraszam, mogę jeszcze?

Paulina Abramek
Dawaj, dawaj.

Bartek Walter
Bo wiem, że mam do tego tendencję. Słuchajcie, żeby nie było tak różowo, kolorowo i lukrowo – jest jeden wykres, który chce sprzedać tyle danych i tyle pokazać, że najchętniej rozbiłbym go na dwa wykresy. Natomiast więcej nie powiem, bo trzeba wejść, zobaczyć i samodzielnie się przekonać. Nie jest to wykres dostępny bez logowania. Także ciekawych zapraszam.

Paulina Abramek
Dobre, dobra zapowiedź. Pięknie to, Bartek, przemyciłeś.

Duet PM i designera

Aga Naplocha
To właśnie à propos tego różowego koloru – żeby trochę dodać dziegciu: czy pamiętacie, albo czy w ogóle widzicie u siebie jakieś różnice, kiedy pracujecie razem w duecie? Coś, w czym się nie zgadzacie i co czasem kończy się dyskusją?

Monika Mosiężnik
Oczywiście. Czasami mamy z Bartkiem burzliwe dyskusje i myślę, że te dyskusje są najciekawsze. Akurat znamy się nie od dziś. Mamy w pracy taką relację, że każde z nas może powiedzieć drugiej osobie wszystko wprost, bez owijania w bawełnę. I to jest bardzo ważne w takiej współpracy. Więc tak, jak najbardziej – nie zgadzaliśmy się niejeden raz i jeszcze niejeden raz się nie zgodzimy.

Aga Naplocha
A to w ogóle fajne, bo mam teraz taką refleksję: Bartek, powiedziałeś na początku, że the:protocol jest o tym, żeby być wprost, że użytkownicy chcą ogłoszeń i ofert wprost, konkretnie, bez owijania w bawełnę. A teraz ty, Monika, mówisz, że wasza relacja taka jest. Więc osobowość waszego zespołu ewidentnie ma jakiś wpływ na to, jaki kształt ma serwis. Super, gratulacje. To wszystko jest takie spójne.

Monika Mosiężnik
Tak, fajnie jest po prostu mieć możliwość, żeby tak było. Bo nie zawsze ma się w pracy taką możliwość, więc to jest super.

Bartek Walter
A dopowiadając jeszcze do tego, co Monia powiedziała – ja często mam, czego pewnie trudno się nie domyślić, tendencję do tego, żeby robić na tym job boardzie nie wiadomo jakie rzeczy, myśleć zawsze poza pudełkiem. I chyba najgorsze są dla mnie takie momenty, kiedy trzeba jednak trochę przytemperować ambicje i bardziej pragmatycznie podejść do projektowania według danych, według tego, co jest w CSI, a nie tylko starać się myśleć wyróżnikami.

Rynek pracy w IT i w designie

Paulina Abramek
A powiedzcie – napatrzyliście się na te dane, patrzycie na nie codziennie, i jesteśmy ciekawe, jak teraz wygląda ta branża. Szczególnie oczywiście od strony designerów, bo to jest jednak większość naszej publiki, ale też generalnie. Mierzymy się z tym, widzimy bardzo dużo zwolnień, ten kryzys. Jak wy to widzicie, patrząc na te wszystkie dane – dokąd to zmierza?

Bartek Walter
Jeśli chodzi o design, mam wrażenie, że w pewnym sensie możemy spać spokojnie. Bo nawet sprawdzałem – tak jak zresztą wspominałem wcześniej – zarobki i liczbę ogłoszeń, i te tendencje nie są specjalnie spadkowe. Najświeższe dane, które sprawdzałem, jeśli chodzi o poziom wynagrodzeń, chociażby na B2B, ale też na UoP, trzymają się raczej bardzo stabilnie od dłuższego czasu, a w krótszym okresie, powiedzmy kwartału czy dwóch, rosną. Więc ma się wrażenie, że branża stoi stabilnie. Natomiast nie zaskoczę i powiem bardzo krótko, że rola designera – co zresztą widać po waszym kierunku i kursach, a ostatnio oglądałem super materiał z… Damianem?

Aga Naplocha
Z Damianem Skotzke, tak?

Bartek Walter
Tak, przepraszam. Że AI trochę wymaga od nas tego, że za chwilę bycie product designerem, UX designerem czy UI developerem będzie wymagało w 99% czasu używania innych narzędzi. I to już widać. Totalnie zmieni się – czy już teraz zmienia się na naszych oczach – to, w jaki sposób i na czym pracujemy. Czyli nasza projektancka codzienność.

Monika Mosiężnik
A ja myślę, żeby odejść od mówienia o sytuacji rynku IT jako o całości. Bo dzisiaj sytuacja jest zupełnie inna dla juniora i dla seniora. Inna dla kogoś, kto jest w takim obszarze jak AI, który bardzo szybko się rozwija, a zupełnie inna dla osoby w specjalizacji, gdzie konkurencja jest o wiele, wiele większa – przykładem są na przykład analitycy danych. Więc bardziej nie chodzi o pytanie, czy rynek IT odbił albo jak się zmienił, tylko w których obszarach odbił. Gdzie teraz jest większa szansa na pracę i rozwój, a z których obszarów może warto rozważyć przejście i przebranżowienie się. I tutaj piękna puenta, bo po to też jest pro:radar – żeby użytkownicy mogli sobie na to pytanie odpowiedzieć i te dane sprawdzić.

Paulina Abramek
Super. Monika, zadałaś świetne pytanie. Jakbyś mogła choć częściowo na nie odpowiedzieć? Oczywiście zapraszamy do pro:radaru, ale może dwa, trzy zdania o tym, gdzie są te szanse, a skąd najlepiej się ewakuować?

Monika Mosiężnik
Myślę, że pierwsza istotna rzecz jest taka, że faktycznie jesteśmy w momencie, w którym najbardziej poszukiwani są seniorzy. Wszyscy zdajemy sobie z tego sprawę – to nie jest sytuacja sprzed sześciu, siedmiu lat, kiedy po dwutygodniowym bootcampie można było wejść do IT i jeszcze zarabiać całkiem niezłe pieniądze. Tego już nie ma i – to oczywiście moja hipoteza – myślę, że to już nie wróci. Więc seniority jest bardzo ważne, a osoby, które dopiero wchodzą na rynek, mają na pewno cięższą sytuację i muszą się mocniej wyróżnić, żeby się przebić i przejść rekrutację.

Na pewno praca z AI to jest teraz – nie oszukujmy się – podstawa. Również w Grupie Pracuj AI jest narzędziem, którego używamy każdego dnia w różnych obszarach, we współpracy międzyzespołowej, we współpracy z developerami. Więc raz – wiedza, a dwa – podejście: żeby ludzie byli otwarci, nie bali się AI i nie bali się go uczyć. To też jest bardzo ważne. Myślę, że jeśli chodzi o specjalizacje, AI to jest osobny worek, ale prawda jest taka, że skoro AI jest już wszędzie, to jeżeli ktoś będzie dobrze pracować z tymi wszystkimi narzędziami, wykorzystywać je w dobry sposób i generować wartościowe rzeczy, to ma szansę się odnaleźć i przebić wszędzie.

Na rozwoju jakich umiejętności chcielibyście się skupić?

Aga Naplocha
Słuchajcie, ostatnie pytanie będzie o waszym rozwoju. Na rozwoju jakich umiejętności chcielibyście się skupić w najbliższym czasie? To wcale nie musi być związane z pracą. Bartek, dawaj pierwszy.

Bartek Walter
Ja bym chciał w końcu opanować kostkowanie w 280 BPM na gitarze elektrycznej.

Aga Naplocha
Wow, dobra.

Bartek Walter
To jest coś, co zajmuje mi dużo czasu w życiu: granie muzyki, komponowanie i jeżdżenie z zespołami. Więc zawsze mam w głowie, żeby ten skill się powiększał. A odnosząc to pytanie bardziej do pracy – chyba dalsza optymalizacja i wykorzystanie narzędzi AI-owych. Nuda, cóż innego mógłbym powiedzieć. Ale bardziej pod kątem organizacji i optymalizacji własnej pracy. Nie tylko w warstwie technicznej, ale też dla lepszego wykorzystania własnego czasu czy maksymalnego zwiększenia wydajności swojego procesu. Bo tak naprawdę mamy już dostępnych naszych padawanów, nie? Trzeba to wykorzystać. Więc w tym kierunku na pewno dalej będę planował swój rozwój.

Monika Mosiężnik
A jeżeli chodzi o mnie, to z takiej prywaty pierwsza rzecz, która przychodzi mi do głowy: wreszcie mam zamiar pójść do instruktora narciarstwa. Bo od wielu, wielu lat jestem samoukiem i mój styl pozostawia bardzo wiele do życzenia.

Paulina Abramek
No, high five.

Monika Mosiężnik
Zawsze jest jak na tych memach: oczekiwania versus rzeczywistość. Jak wyobrażam sobie siebie, kiedy zjeżdżam po stoku, a potem widzę filmik znajomych, którzy mnie nagrywali – to nie wyglądało tak w mojej głowie. Więc mam takie postanowienie.

Aga Naplocha
Ja mam to samo, tak dobrze cię rozumiem. Naprawdę, w swojej głowie jestem najlepsza.

Monika Mosiężnik
A potem nagrania to weryfikują. Więc moim postanowieniem jest, żeby wreszcie ktoś dał mi profesjonalne lekcje i trochę mnie naprostował. A z rzeczy w pracy – tutaj też powieje nudą – faktycznie AI. Bo to nie jest pusty slogan, że cały czas mówi się o AI. Jeżeli nie będziesz w tym siedzieć i się rozwijać… dosłownie w każdym tygodniu pojawia się coś nowego, rozwinięcie jakiegoś narzędzia. Bardzo łatwo tu zostać w tyle. I jeszcze ta liczba rzeczy, które się nawarstwiają. Więc myślę, że teraz dla każdej roli bycie na bieżąco z AI jest kluczowe. I też optymalizacja pracy z AI – jak go wykorzystywać nie tylko dla siebie, ale właśnie między zespołami, między poszczególnymi osobami, żeby praca przebiegała dużo sprawniej. Więc na pewno takie umiejętności.

Zakończenie

Aga Naplocha
Super, super. Totalnie rozumiemy. Cieszymy się też, że przy AI padły jednak rzeczy nie-AI-owe, czyli sport i muzyka. To fajne, że dbacie o rozrywki poza komputerem. No i oczywiście mega trzymamy kciuki za pro:radar i zapraszamy wszystkich, żeby go przetestowali i założyli konto, bo warto. My już to zrobiłyśmy. Sprawdzajcie dane, sprawdzajcie to, co the:protocol dla was przygotował. Dzięki wielkie.

Monika Mosiężnik
I sprawdźcie, czy rynek was nie szuka.

Aga Naplocha
O, dokładnie.

Monika Mosiężnik
Na koniec takie nasze hasło z kampanii marketingowej, ale myślę, że jest bardzo, bardzo trafne.

Aga Naplocha
Super. Dzięki wielkie.

Bartek Walter
Dzięki.